Na de aankondiging van premier Netanyahu dat er 3.000 huizen zouden worden gebouwd voor Joodse inwoners in een nieuwe wijk in Givat Hamatos, naast nog eens 2.200 woningen voor joden in de nabijgelegen Har Homa-wijk heeft het EU hoofd van Buitenlandse Zaken, Josep Borrell stevige kritiek geuit op de aangekondigde plannen van Israël om een nieuwe wijk in Oost-Jeruzalem te bouwen en een andere wijk uit te breiden, waarbij hij waarschuwde dat dergelijke acties “zeer nadelig zouden zijn voor een tweestatenoplossing”.
Borrell zei in een verklaring dat “dergelijke stappen de geografische en territoriale samenhang tussen Jeruzalem en Bethlehem zouden verminderen, Palestijnse gemeenschappen die in deze gebieden wonen isoleren en de levensvatbaarheid van een tweestatenoplossing met Jeruzalem als hoofdstad van beide staten, bedreigen.”
Hij zei dat de Europese Unie geen wijzigingen in de grenzen van Israël vóór 1967 zou erkennen en drong er bij Jeruzalem op aan zijn plan te heroverwegen.
De EU-verklaring volgde na soortgelijke kritiek in het weekend uit Frankrijk en Duitsland. Beide landen zeiden dat ze ‘diep bezorgd’ waren en waarschuwden dat het plan van Netanyahu ‘de levensvatbaarheid van een toekomstige Palestijnse staat direct ondermijnt’.
Netanyahu zei in een verklaring, 10 dagen voor de verkiezingen, dat hij beperkingen had opgeheven tegen de bouw van de controversiële Givat Hamatos-wijk en ook nieuwbouw in Har Homa had goedgekeurd. Hij zei dat hij ook groen had gegeven voor 1.000 huizen voor Palestijnen in de nabijgelegen wijk Beit Safafa, waar sprake is van een huisvestingscrisis.
Het plan voor de bouw in Givat Hamatos werd voor het eerst in 2012 naar voren gebracht en en kreeg meteen brede veroordeling door de internationale gemeenschap vanwege het afsnijden van de Westelijke Jordaanoever van de Palestijnse buurten Beit Safafa en Sharafat , op een manier die volgens critici een spijker in de doodskist van een tweestatenoplossing, ruwweg gebaseerd op de lijnen van vóór 1967.
“Coëxistentie in Jeruzalem,” verklaarde Netanyahu bij de presentatie van de plannen. “In Jeruzalem wordt gebouwd en uitgebreid. We verbinden alle delen van het verenigde Jeruzalem. Ik heb alle beperkingen opgeheven en er wordt in Jeruzalem gebouwd onder mijn gezag. ‘
De linkse Peace Now-organisatie noemde de aankondiging een ‘cynische verkiezingstruc’ van de premier.
Het project moet nog steeds worden goedgekeurd in verschillende andere planningsfasen die meerdere jaren kunnen duren, maar de indiening van het bouwplan betekent een belangrijke stap in de richting van de bouw na een aantal jaren vertraging vanwege gebrek aan middelen.
De aankondiging van Netanyahu kwam minder dan twee weken nadat het Ministerie van Volkshuisvesting een plan begon op te stellen om een massale Joodse wijk te bouwen in Atarot in Oost-Jeruzalem dat lijkt te zijn geoormerkt in het vredesplan van de regering Trump voor een Palestijnse toeristisch centrum.
