Danny Roup, de beroemde weerman van Israël, ziet niet noodzakelijkerwijs wolken aan de geopolitieke horizon. Maar hij vond het wel de moeite waard om in zijn eeuwenoude familiewortels te graven om een tweede paspoort te krijgen in dit geval een Portugees paspoort.
Roup is een van de duizenden Israëli’s die een aanbod van Portugal hebben omarmd voor afstammelingen van Sefardische joden die tijdens de middeleeuwse inquisitie van het Iberische schiereiland werden verdreven.
Sommige aanvragers willen naar Portugal verhuizen of het gebruiken als een opstap naar de onderwijs- en banenmogelijkheden van de Europese Unie. Anderen willen het gebruiken om even een tijdje het turbulente Midden Oosten te verlaten door errgens anders te gaan wonen.
“Je kunt nooit weten wat er de komende 20, 30, 40, 50, 100 jaar in deze regio zal gebeuren. Dus het is altijd goed om een ander paspoort te hebben, vooral als het een Europees paspoort is”, zegt de 54-jarige Roup.
Er woonden ongeveer 300.000 Joden in Spanje toen in 1492 de vorsten Isabella en Ferdinand hen en de moslims van het land bevolen zich tot het katholicisme te bekeren of te vertrekken.
Tienduizenden vluchtten naar Portugal, maar werden daar vervolgd of verdreven in 1496.
Portugal, dat een toename van aanvragen heeft gezien sinds een soortgelijk aanbod aan Sefardische joden door Spanje eindigde in oktober, beschrijft zijn beleid “als herstellen van wat ooit verloren ging”.
“Onze geschiedenis is heel belangrijk, maar met bepaalde schaduwen en één van de meest relevante schaduwen was dat de Joden gedwongen werden het land te verlaten of zich te bekeren tot het christendom,” zei de Portugese minister van Buitenlandse Zaken Augusto Santos Silva.
“We hebben veel van onze Joodse invloed verloren en we proberen deze invloed terug te krijgen.”
De aanvraag tot staatsburgerschap duurt ongeveer twee jaar. Ongeveer 20 procent van de aanvragen zijn tot nu toe goedgekeurd.
Experts in een van de Joodse centra van Portugal, Lissabon of Porto, onderzoeken de genealogieën van de aanvragers en zoeken naar bewijsmateriaal van interesse in de Sefardische cultuur, zoals bijvoorbeeld kennis van het Judaeo-Spaanse dialect Ladino.
De in Lissabon gevestigde immigratierechtadvocaat Renato Martins zei dat veel van zijn Sefardische klanten het “investeringspotentieel” van een Portugees paspoort zien, vooral voor onroerend goed.
Silva zei dat de meeste van de 44.000 ontvangen aanvragen sinds het Portugese aanbod tot staatsburgerschap in 2015 werd geopend, uit Israël afkomstig waren.
Ilan Dahan, 48, een vader van drie uit Haifa, verhuisde na het verkrijgen van het Portugees staatsburgerschap in 2017 naar Portugal. “Er waren veel oorlogen, veel kogels. We wilden veilig zijn, vooral met kinderen,” zei hij.
Roup wil Israël niet verlaten, maar zegt dat het Portugese staatsburgerschap zijn kinderen kan helpen, die zich als volwassenen kunnen aanmelden. “Een daarvan is een zanger. Mijn dochter is een actrice. Dus het zal deuren openen,” zei hij. “Ik probeer hun leven nu, in het heden en in de toekomst gemakkelijker te maken.”
