De Pesach tijd in Israel is anders dan in Nederland of welk ander land dan ook. Natuurlijk, in Israel beleef je de Joodse feestdagen meer intens, net zoals ook iedere Shabbat. Je voelt het meer en bent er meer bij betrokken.
Zoals vandaag, een dag voordat Pesach begint. Alhoewel het een normale werkdag is, merk je dat veel mensen thuis zijn gebleven. Overal worden huizen schoongemaakt en voor de autowasserettes staan hele lange rijen, want de traditie wil dat ook auto’s voor Pesach schoon moeten zijn. Ik ken mensen die hun auto slechts 2x per jaar wassen, voor Rosj Hasjana en voor Pesach.
Winkels kennen topdrukte, overal worden nog snel Pesach boodschappen gedaan, maar ook nieuwe kleding gekocht. De shoppingmalls puilen uit en hebben allerlei speciale aanbiedingen .
Ook de sfeer is anders. Als je iemand ontmoet, of het nu is in de lift van het appartementengebouw waar ik woon, op straat of in een winkel, je wenst elkaar Chag Pesach Sameach. Natuurlijk wil iedereen weten waar je met de Seider bent, alleen blijven is geen optie. Zo heb ik tientallen uitnodigingen voor een Seider moeten afslaan, omdat ik de Seideravond met de kinderen in Tel Aviv vier.
En dan komt morgen, de Seider avond. Dan gaat de ene helft van Israel op bezoek bij de andere helft. Omdat iedereen ongeveer op hetzelfde moment met de Seider begint, eindigt ook iedereen zo een beetje op hetzelfde moment.
Dit heeft tot gevolg dat er na middernacht overal in Israel enorme verkeersopstoppingen zijn veroorzaakt, door naar huis terugkerende Seider avond vierders.
Pesach in Israel, ik zou het niet willen missen.
Chag Pesach Sameach.
