Op 3 mei viert Israël haar 58-jarige bestaan. Op 14 mei 1948, 5 Ijar volgens de Joodse kalender, riep David Ben Gurion de Joodse staat Israël uit. De dag gaat gepaard met vele feestelijkheden en ceremonies.
Jom ha’Atsma’oet, oftewel Onafhankelijkheidsdag, wordt in Israël vooraf gegaan door Jom ha’Zikaron, de dag waarop de gevallenen worden herdacht. Een dag later wordt de geboortedag van de staat uitbundig gevierd. Op Har Herzl, de Herzl berg in Jeruzalem, worden toespraken gehouden door hooggeplaatste figuren. Soldaten lopen een ceremoniële mars. Twaalf bakens, ter herinnering aan de twaalf stammen van Israël, worden ontstoken door burgers die een belangrijke prestatie hebben geleverd. In het hele land vinden festivals en feesten plaats.
Op 29 november 1947 sprak de VN met een meerderheid van stemmen steun uit voor de oprichting van een Joodse staat in een deel van het Britse mandaatgebied Palestina. Het Britse mandaat liep af op 14 mei 1948. Om middernacht riep David Ben Gurion, Israëls eerste premier, de onafhankelijkheid uit in Tel Aviv.
De onafhankelijkheidsverklaring zegt het volgende over het historische recht op Erets Israël: "Het land Israël is de geboorteplaats van het Joodse volk. Hier werd haar spirituele, religieuze en politieke identiteit gevormd. Hier werd hun eerste staat gesticht, creëerde ze culturele waarden van nationaal en universeel belang en gaf ze aan de wereld het eeuwige Boek der Boeken."
De Joodse immigranten worden als volgt getypeerd: "Pioniers en verdedigers deden de woestijn bloeien, deden de Hebreeuwse taal herleven, bouwden dorpen en steden en creëerden een bloeiende gemeenschap die haar eigen economie en cultuur bestuurt, die van vrede houdt maar weet hoe ze zich moet verdedigen, die de zegeningen van vooruitgang tot alle bewoners van het land brengt."
Vrijwel onmiddellijk nadat de VN in november 1947 had gestemd voor de oprichting van een joodse staat vielen Arabische buurlanden aan. Ten tijde van de onafhankelijkheidsverklaring was de oorlog nog in volle gang. Het duurde nog tot de eerste helft van 1949 tot Israël beurtelings staakt-het-vuren verdragen ondertekende met de Arabische landen. Israël had ruim 6.000 burgers en strijders verloren in de onafhankelijkheidsoorlog; 1% van de totale bevolking in die periode. De staat Israël was ondanks dit verlies een feit.
