Op 10 maart wordt in de New York Film Academy de documentaire vertoond die de Nederlandse cineaste Renee Sanders maakte over de Joodsche Raad Enschede, de enige joodse raad die zich, voor zover bekend, niet volgzaam en lijdzaam naar de Duitse bezetter toe heeft opgesteld.
Documentairemaakster Renee Sanders is de kleindochter van de in de
oorlog door verraad omgekomen Gerard Sanders, een van de centrale
figuren binnen de organisatie. Zij tekent voor de regie van de 50
minuten durende film Van onmacht naar kracht die op 10 maart onder de
titel Resisting Forces haar Amerikaanse premiere beleeft. Sanders zal
bij de voorstelling aanwezig zijn.
De filmvertoning van Van Onmacht naar kracht (2001) is mogelijk gemaakt door de progressieve New Shul in Greenwich Village, het Joods Historisch Museum te Amsterdam, het Nederlands Consultaat in New York en de New York Film Academy. De opbrengst van de kaartverkoop komt ten goede aan de New Shul.
Gedurende de Tweede Wereldoorlog bestond in Nederland een netwerk van
joodse raden. Vanuit een aantal grote steden en provincieplaatsen werd
door deze raden een groot deel van de anti-joodse maatregelen
uitgevoerd. Het negatieve na-oorlogse beeld over deze instanties is in
hoge mate bepaald door de Joodsche Raad van Amsterdam. De belangrijkste
reden daarvoor is de gezagsgetrouwe en cooperatieve opstelling t.o.v.
de bezetter van de voorzitter Cohen en vice-voorzitter Asscher.
Dit geheel in tegenstelling tot de Enschedese Joodsche Raad. Zij hebben
verzet gepleegd met een zeer opmerkelijk resultaat. Ruim eenderde deel
van de Enschedese joodse gemeenschap heeft de oorlog overleefd, hetgeen
een voor Nederland uitzonderlijk hoog percentage is. In Enschede
ontstond een goed geoliede onderduikorganisatie met als centrale
figuren Sieg Menco, Gerard Sanders, de secretaris van de raad en man
van de daad en Leendert Overduin, een Enschedese gereformeeerde
predikant die de leden van de Joodsche Raad voortdurend heeft
bijgestaan en met onderduikadressen heeft geholpen.
Uitvoerige documentatie over de Enschedese Joodsche Raad is te vinden op de regelmatig geactualiseerde website die naar aanleiding van de film is gemaakt.
