Op 9 maart werd door Boudewijn Poelmann, directeur van de BankGiro Loterij, de laatste aarde geschept uit de kelder van de Nieuwe Synagoge van het Joods Historisch Museum. Op een persbijeenkomst werd de verbouwing toegelicht.
De Nieuwe Synagoge werd gebouwd in 1752 en maakte uiteindelijk onderdeel uit van het synagogencomplex van de Hoogduitse Joodse gemeente. Dit complex bestond uit de volgende vier gebedshuizen: De Grote Synagoge, de Nieuwe Synagoge, de Obbene Sjoel en de Dritte Sjoel. In tegenstelling tot de Portugese Synagoge, werd het complex in de Tweede Oorlog geplunderd en sindsdien niet meer gebruikt als synagoge. In 1987 vestigde het Joods Historisch Museum zich in de ruimtes.
Vanaf oktober 2005 wordt er verbouwd in het museum. In de Grote Synagoge is en blijft de permanente tentoonstelling gevestigd, opgesplitst in de afdeling Religie en de afdeling Geschiedenis. In de kelder van de Nieuwe Synagoge komt een auditorium en een prentenkabinet. Ook wordt het Kindermuseum verplaats en uitgebreid. Met het scheppen van de laatste aarde kan met de bouw worden begonnen.
Na afloop drinken de aanwezigen een glaasje champagne en brengen een toost uit op de verbouwing. Joël Cahen, directeur van het Joods Historisch Museum, bedankt de heer Poelmann, voor de gulle donatie die de PostGiro Loterij aan het museum heeft gedaan: “Dankzij u kan het prentenkabinet er komen.” De heer Poelmann zegt hierop: “We kennen jullie als zeer vasthoudend, gedreven en enthousiast. Daar houden we van aangezien we onszelf ook graag zo zien.”
Bij de persbijeenkomst in de vergaderzaal van het museum noemt Harm Wassink van architectenbureau UN Studio het museumcomplex ‘het best bewaarde geheim van Amsterdam’. Volgens hem gaat het om een complex gebouw, een hele opgave voor een architect. Alle publieksruimtes van het museum zijn ontworpen door UN Studio.
Hetty Berg, conservator en betrokken bij het verbouwingsproject, licht de behoefte aan meer expositieruimte toe. Naast het auditorium en het prentenkabinet wordt op de galerij van de Nieuwe Synagoge de expositie Geschiedenis doorgetrokken. In dit deel van de tentoonstelling zal de geschiedenis van de Joden in de 20e eeuw centraal staan. Het Kindermuseum, dat voorheen gevestigd was op de galerij, verhuist naar het voormalige museumcafé. Aan deze ruimte zullen twee verdiepingen worden toegevoegd, zodat het zal lijken op een huis. Op de begane grond van de Nieuwe Synagoge blijven zich de tijdelijke exposities bevinden.
Uit het publiek komt de vraag hoeveel de verbouwing gaat kosten. Hetty Berg antwoordt dat de kosten van de verbouwing en de herinrichting in totaal 7,5 miljoen euro bedragen. Het grootste deel van dit bedrag is aan het museum geschonken door het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, de BankGiro Loterij en de Stichting Vrienden van het Joods Historisch Museum.
Andere vragen luiden hoeveel oppervlakte het museum er door de verbouwing bij krijgt en op welke manier de architect wil bewerkstelligen dat het museum, ondanks de verschillende complexen waarin het is gevestigd, meer een eenheid wordt. Harm Wassink antwoordt dat 600 m2 wordt toegevoegd aan de huidige ruimte. De verschillende ruimtes worden beter met elkaar verbonden en er zal meer kleur worden gebruikt binnen de ruimtes om de grenzen duidelijker aan te geven.
Op de vraag of het museum verwacht dat er belangrijke archeologische vondsten zullen worden gedaan bij het graven antwoordt Joël Cohen lachend dat zodra dat gebeurt, het museum de aanwezigen opnieuw zal uitnodigen. Hetty Berg voegt toe dat er al wat vondsten zijn gedaan die ‘gelukkig niet té interessant zijn, anders loopt het
