Valt er nog wat te lachen?

Joodse humor had in het verleden een vast plekje bij joods.nl, en we willen deze rubriek nieuw leven inblazen. Immers, humor doet het goed in tijd van nood. Stuur ons een witz

Humor heeft een opmerkelijke plek binnen de joodse cultuur. De moppen en verhalen hebben vaak direct of indirect verband met de joodse geschiedenis. In de humor zit vaak een levenswijsheid of een psychologisch inzicht verpakt. Hierdoor is de humor niet alleen geestig maar ook leerzaam.Humor is vaak persoonlijk en cultureel bepaald. Niet iedereen lacht om dezelfde grap. Toch zijn er algemene regels voor humor op te stellen. Zo speelt het verrassingselement altijd een centrale rol. Verrassingen zijn cadeautjes voor onze verveelde geest die het normaal gesprokken moet doen met het lopende-band-werk van het allerdaagse leven. Humor brengt onze geest kortstondig in een prettige vorm van verwarring, het veroorzaakt een vonk in het duister, het bevestigt onze creatieve mogelijkheden en relativeert daarmee onze dagelijkse ervaringen.Over de wijze waarop onze hersenen met humor omgaan is nog weinig bekend. In de prefrontale cortex is een gebied geïdentificeerd dat actief reageert op humor. Maar fysiologisch onderzoek verklaart verder weinig over de rol en oorsprong van humor. Door specifiek naar het gedrag van chimpansees te kijken hoopt men in de toekomst beter te kunnen begrijpen hoe humor is ontstaan en welke rol het heeft gespeeld in de menselijke ontwikkeling. Vast staat dat kinderen meer gevoel voor humor hebben dan volwassen. Zij kunnen zo?n 200 keer per dag lachen. Ook blijkt dat lachen bij volwassenen over het algemeen niets met humor te maken heeft. Men lacht vooral omdat anderen lachen en omdat lachen sociaal geaccepteerd is. Let op! Lachen is volgens sommige onderzoekers gezond. Hart- en de bloedcirculatie zouden worden gestimuleerd en het afweersysteem zou worden versterkt.Joden en humor gaan goed samen. Veel bekende komieken zijn joods. Denk alleen al aan sterren zoals Woody Allen, Jerry Seinfeld, Mel Brooks, Stephan Fry, Fran Drescher of Bette Midler. Waarom zijn joden vaak grappig? De Israëlische natuurkundige Harry Lipkin stelt dat fysici een natuurlijke aanleg hebben voor humor omdat ze gedwongen worden anders over de wereld te denken. Uiteraard beoefenenen niet alle joden natuurkunde. Toch staan joden vaak wel bekend om hun nieuwsgierigheid en eigenzinnigheid. Deze eigenschappen gecombineerd met een geschiedenis vol dynamiek en leed staat garant voor veel humor.Over de eigenzinnigheid van joden bestaat overigens een aardige anekdote. Ben Goerion schijnt in één van de gespreken met zijn Amerikaanse ambtgenoot te hebben gezegd: "U heeft het relatief makkelijk. Terwijl u over miljoenen Amerikaanse burgers regeert moet ik leiding geven aan klein volk van minister-presidenten".Humor doet het goed in tijd van nood. De Nederlandse comedy-auteur Eli Asser vat het verband tussen humor en leed als volgt samen: "Aan hun sores hebben de joden hun humor te danken, dankzij die humor hebben ze het overleefd, en omdat ze het overleefden, hebben ze weer nieuwe sores gekregen, dat arme volk". Chaya Ostrower heeft onderzoek gedaan naar de rol van humor in de Duitse vernietigingskampen. Uit haar onderzoek blijkt dat humor een belangrijke bijdrage speelde bij de zelfbescherming van gedetineerde joden. Humor is overwinning:Humor as a defense mechanism in the Holocaust Chaya Ostrower:"We went into the shower and out of it. It all went so fast we did not understand what it meant, and so fast, we didn’t have a moment to think. And after they cut my hair off … suddenly I saw some girlfriends of mine, that I’ve known for a very long time. You couldn’t recognize them, and then I started laughing. I don’t know. Many cried. They cried after long hair and then I started laughing and they asked ‘what, are you out of your mind, what are you laughing about?’ I said: ‘This I never had before, a hairdo for free?