Oktober is de Maand van de Geschiedenis. Halverwege die maand, op zaterdag 18 oktober, is het Gelderse Museumdag. De synagoge in Winterswijk speelt deze maand met een extra openstelling in op dit historische aanbod. Op zondagmiddag 19 oktober is de sjoel van 13 tot 16 uur geopend.
‘n Winterswijkse familie
Tijdens deze extra openstelling vertelt Mirjam Schwarz het verhaal van haar familie. Tussen 14 en 15 uur vertelt zij dat familieverhaal op het balkon in de sjoel. Daarbij komt zowel de periode vóór als tijdens de Tweede Wereldoorlog aan bod, maar ook hoe daarna het leven in Winterswijk weer werd opgepakt.
De extra openstelling in de Maand van de Geschiedenis is op zondag 19 oktober van 13 tot 16 uur. De toegang kost €4,50, kinderen tot 16 jaar: €2,50. Aanmelden is niet nodig.
Al 125 jaar wordt de synagoge aan de Spoorstraat in Winterswijk door de joodse gemeenschap gebruikt. Pal ernaast ligt de oude begraafplaats, terwijl aan de achterzijde in een apart gebouwtje een mikwe is ondergebracht, een ritueel badhuis. (Het synagogecomplex bestaat verder uit de woning van de voorzanger (1905) en een tweeklassig schooltje (1909).
Het interieur van deze sjoel heeft een bijzondere achtergrond. De synagoge is in de 19e eeuw gebouwd, maar een deel van dat interieur is in de Tweede Wereldoorlog vernietigd, het is er door de Duitse bezetter uitgesloopt. Na de oorlog spant vooral Sientje van Gelder-Weiler, vrouw van de voorzitter, zich in om dat interieur in ere te herstellen.
Dat ‘nieuwe’ interieur wordt in 1948 gevonden in Elburg, de Heilige Arke en de ‘bima’, het verhoogde gedeelte waar de wetsrollen worden gelezen krijgen in Winterswijk een nieuwe plek. Dat interieur was veel ouder: het kwam halverwege de 19e eeuw uit Arnhem. Het is in 1799 gemaakt, maar verhuisde niet mee toen de joodse gemeenschap in Arnhem in 1852 een nieuwe synagoge bouwden, maar werd in de Elburgse sjoel opgenomen.
Bron: NIK
