Speciaal voor de Open Monumentendag 2020 organiseert Deventer de verkiezing ‘Deventer monument van het jaar’! De oude synagoge aan de Golstraat is een van de vijf finalisten. De winnaar wordt gekozen door het publiek. Stemmen kan tot 10 september via deze pagina (met slechts één druk op de knop). De winnaar krijgt behalve de eretitel ook een 3D-opname van het monument. Deze bijzondere synagoge neemt het op de voormalige Houtmarktschool, de kerkwoning aan de Graaf van Burenstraat, de Lebuinuskerk met het carillon en de Dorpskerk in Bathmen.
De synagoge werd in 1892 ingewijd, toen Deventer ongeveer 500 Joden telde. Het monument ligt in het stadscentrum Bergkwartier, waar destijds de meeste Joden woonden. Het is een kleurrijk gebouw, grotendeels in Moorse, oriëntaalse stijl, wat een zeldzaamheid is, zeker in Nederland. Het gebouw was de opvolger van de vorige synagoge – waar nu het Etty Hillesum Centrum zit – welke te klein geworden was voor de groeiende gemeenschap.
Dit veranderde in de Tweede Wereldoorlog. De Joodse gemeenschap werd gedecimeerd, het gebouw werd deels vernietigd. Na een restauratie in 1947 bleek het gebouw te groot voor de gedecimeerde Joodse gemeenschap en is daarom verkocht aan de Christelijke Gereformeerde kerk.
Vanaf 2010 is de synagoge gebruikt voor concerten, koren, lezingen, herdenkingen en erediensten. Het gebouw is eigendom van de ADAS-Groep Horeca en Entertainment. Deze groep zoekt een nieuwe bestemming voor het gebouw.
Allard van Lenthe en zijn stichting Met Man en Muis zitten achter de aanmelding van de synagoge voor deze verkiezing. Ze hopen hiermee extra aandacht te genereren voor de synagoge en ze hopen dat deze opnieuw een Joodse en/of maatschappelijke functie krijgt. Kortom: stem op de Golweg Synagoge!
