Zestig jaar na de Holocaust kan Duitsland als enige Europese land bogen op een groeiende joodse bevolkingsgroep. Het merendeel van de nieuwe immigranten komt uit Rusland.
Meer en meer joden uit Rusland, waar het aantal ultrarechtse skinheads verontrustend groeit, verkiezen Duitsland boven Israël.
Voor veel Russen is Duitsland gastvrijer dan Israël. Ze krijgen
huursubsidie en Duitse taallessen, hebben toegang tot hoger onderwijs
en gezondheidszorg en hebben recht op en een werkloosheidsuitkering.
Het gevoel van veiligheid wordt verhoogd door het feit dat Duitsland
niet, zoals Israël, moeilijk doet over gemengde huwelijken.
In 1991 verplichtte Duitsland zich de joodse gemeenschap te herbouwen.
Het merendeel van de Duitsers steunt het rtegeringsstandpunt dat het
land het stuk nationale identiteit kan herwinnen dat in de gaskamers
verloren is gegaan. Maar door de recente demografische ontwikkelingen
zal die identiteit er heel anders uitzien aanvankelijk werd gedacht.
Degenen die de nieuwe joodse gemeenschap van Duitsland moeten bouwen
luisteren naar namen als Tamara en
Sergej, Svetlana en Maksim.
Voor Hitler aan de macht kwam woonden er ca. 560.000 joden in
Duitsland. Zowel in emotionele als in materiële zin waren die nauw
verbonden met het culturele leven van het land. Na de oorlog waren van
dat aantal slechts 15.000 joden in leven. Vandaag de dag wonen er ca,
190.000 Russische joden in Duitsland. Van hen maken slechts 70.000
mensen officieel deel uit van de joodse gemeenschap.
Ze kijken naar Russische televisie, luisteren naar de Russische radio,
verkeren vooral in Russiche culturele kringen. Tot ergernis van de
steeds kleiner wordende Duitse joodse gemeenschap nemen de Russsiche
joden nauwelijks deel aan enige vorm van religieuze activiteit.
“Het is hier bepaald geen paradijs voor Russische joden”, zegt
sociologe Judith Kessler. “Ze zijn hier veilig en ze komen niet om van
de honger. Hun carrièreverwachtingen zijn hooggespannen maar niet
realistisch. Ze zijn afkomstig uit een seculiere en daarnaast ook nog
antisemitische omgeving. Je kunt niet van ze verwachten dat ze in een
nieuw land opeens behoefte hebben aan het jodendom. De tijd zal leren
of deze mensen in staat zullen zijn om mee te bouwen aan een nieuwe
joodse gemeenschap. Als ze niet actiever gaan deelnemen aan onze
gemeenschap zullen ze altijd vreemdelingen blijven.”
